บทความ และ สาระสุขภาพ

โรคร้ายที่ควรตรวจตั้งแต่ระยะแรก

มะเร็งปอดเป็นโรคมะเร็งที่พบมากและคร่าชีวิตผู้ป่วยสูงที่สุดโรคหนึ่งในโลก โดยเกิดจากการเจริญเติบโตผิดปกติของเซลล์ในเนื้อปอด หากพบช้า โอกาสรักษาให้หายขาดจะลดลง

สาเหตุและปัจจัยเสี่ยง

มะเร็งปอดเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของเซลล์ปอดที่ผิดปกติ ปัจจัยเสี่ยงที่สำคัญ ได้แก่:

• การสูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า ทั้งผู้สูบเองและผู้ที่สูดดมควันบุหรี่มือสอง
• การสัมผัสสารก่อมะเร็ง เช่น แร่ใยหิน โครเมียม นิกเกิล แร่เรดอน และสารเคมีในที่ทำงาน
• มลพิษทางอากาศ PM2.5
• มีประวัติโรคปอดเรื้อรัง เช่น วัณโรค ถุงลมโป่งพอง
• ประวัติครอบครัวที่มีคนเป็นมะเร็งปอด

อาการที่ควรสังเกต

ในระยะแรก มะเร็งปอดอาจไม่แสดงอาการชัดเจน แต่เมื่อโรคลุกลาม อาจพบอาการไอเรื้อรังหรือไอมีเลือดปน เจ็บหน้าอกหรือแน่นหน้าอก หายใจลำบาก หายใจมีเสียงหวีด น้ำหนักลดหรืออ่อนเพลียโดยไม่ทราบสาเหตุ หากมีอาการเหล่านี้ ควรรีบพบแพทย์เพื่อวินิจฉัยตั้งแต่ระยะแรก

การป้องกันและตรวจคัดกรอง

การป้องกันมะเร็งปอดทำได้โดย:

• เลิกสูบบุหรี่ และหลีกเลี่ยงควันบุหรี่มือสอง
• หลีกเลี่ยงการสัมผัสสารก่อมะเร็ง
• ตรวจสุขภาพปอดอย่างสม่ำเสมอ

การตรวจคัดกรองที่แนะนำ

Low-Dose CT Scan (LDCT): การเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ปอดด้วยปริมาณรังสีน้อย สามารถตรวจพบก้อนหรือความผิดปกติในปอดตั้งแต่ระยะเริ่มต้น

กลุ่มที่ควรตรวจ: ผู้ที่มีอายุ 50–80 ปี และมีประวัติสูบบุหรี่จัด หรือเลิกบุหรี่ไม่เกิน 15 ปี, ทำงานสัมผัสสารก่อมะเร็ง, มีประวัติมะเร็งปอดในครอบครัว

การตรวจตั้งแต่ระยะแรกช่วยเพิ่มโอกาสรักษาให้หายขาดและลดความเสี่ยงเสียชีวิตจากโรคมะเร็งปอด